سؤالات متداول
مالیات
پرسشهای پرتکرار در زمینهٔ مالیات و پاسخ کوتاه وکلای مؤسسه.
سی روز از تاریخ ابلاغ. اعتراض باید کتبی و با ذکر دلایل و مستندات به همان ادارهٔ مالیاتی تسلیم شود و رسید ثبت بگیرید. اگر این مهلت بگذرد، برگ تشخیص قطعی میشود و اعتراض بعدی تنها در موارد بسیار محدود پذیرفته است. تاریخ ابلاغ را همان روز یادداشت کنید.
هیئت از سه عضو تشکیل میشود: نمایندهٔ سازمان امور مالیاتی، یک قاضی، و نمایندهٔ اتاق بازرگانی یا اصناف که مؤدی میتواند او را انتخاب کند. انتخاب آگاهانهٔ این عضو سوم اهمیت زیادی دارد و بسیاری از مؤدیان از این حق بیخبرند. رأی هیئت بدوی ظرف بیست روز در هیئت تجدیدنظر قابل اعتراض است.
وقتی مؤدی اظهارنامه ندهد، دفاتر قانونی نداشته باشد یا اسناد ارائهشده مورد قبول واقع نشود، ادارهٔ مالیاتی درآمد را برآوردی تعیین میکند. این رقم تقریباً همیشه بالاتر از واقعیت است. تنها راه پیشگیری، تسلیم بهموقع اظهارنامه و نگهداری منظم دفاتر، فاکتورها و گردش بانکی است.
جریمهٔ عدم تسلیم اظهارنامه غیرقابل بخشودگی است و درصدی از مالیات متعلق را شامل میشود. سایر جرایم — مانند تأخیر در پرداخت — در برخی شرایط و بر اساس بخشنامههای سالانه قابل بخشودگی هستند. به همین دلیل، حتی اگر توان پرداخت مالیات را ندارید، اظهارنامه را در مهلت قانونی تسلیم کنید.
مالیات نقل و انتقال بر عهدهٔ فروشنده است و بر مبنای ارزش معاملاتی ملک محاسبه میشود، نه قیمت واقعی معامله. اگر ملک تجاری باشد، مالیات حق واگذاری محل (سرقفلی) نیز جداگانه محاسبه میگردد. بدون گواهی پرداخت مالیات، دفترخانه نمیتواند سند را منتقل کند.
مؤدیانی که مشمول فراخوانهای سازمان امور مالیاتی شدهاند مکلف به ثبتنام، دریافت مالیات از خریدار و تسلیم اظهارنامهٔ فصلی هستند. عدم تسلیم بهموقع، جریمهٔ مستقل دارد. توجه کنید که این مالیات از خریدار دریافت و به سازمان پرداخت میشود؛ یعنی هزینهٔ فروشنده نیست اما مسئولیت وصول و واریز آن با اوست.
مسدودی معمولاً پس از قطعی شدن بدهی و صدور برگ اجرایی انجام میشود. راهها: پرداخت بدهی، درخواست تقسیط از ادارهٔ مالیاتی، یا اعتراض در صورتی که قطعیت بهدرستی محقق نشده باشد — مثلاً ابلاغ واقعی انجام نشده باشد. اگر ابلاغ ایراد داشته باشد، میتوان قطعیت را زیر سؤال برد.
نرخ آن بر اساس نوع دارایی — ملک، خودرو، سپرده، سهام — و طبقهٔ وراث متفاوت است و برای طبقهٔ اول کمترین میزان را دارد. ورثه باید ظرف یک سال از تاریخ فوت اظهارنامه تسلیم کنند. مالیات هر دارایی هنگام انتقال همان دارایی پرداخت میشود، بنابراین لازم نیست همهٔ اموال یکجا تعیین تکلیف شوند.
بله. بخشودگی جرایم — بهجز جریمهٔ عدم تسلیم اظهارنامه — در اختیار سازمان امور مالیاتی است و معمولاً مشروط به پرداخت اصل بدهی و ارائهٔ دلایل موجه برای تأخیر است. بخشنامههای بخشودگی هر سال منتشر میشوند و شرایط آنها تغییر میکند؛ پیش از پرداخت، بخشنامهٔ جاری را بررسی کنید.
دو مسیر. اگر رأی هیئت نقض قوانین یا نقص رسیدگی داشته باشد، ظرف یک ماه در شورای عالی مالیاتی قابل شکایت است. همچنین میتوان در دیوان عدالت اداری شکایت کرد. توجه کنید هیچیک از این دو مرجع در مبلغ مالیات ورود نمیکنند و تنها رعایت قانون و تشریفات رسیدگی را بررسی مینمایند.